Home
>
Blog
>
Video
>
Waarheid door coherent denken

Waarheid door coherent denken

door

Mieke Mosmuller

28-08-2020 8 commentaren Print!

Met Aristoteles’ correspondentiestellingen over waarheid hebben we onvoldoende steun om in de gecompliceerde werkelijkheid vast te kunnen stellen of iets waar is of niet. Maar we hebben nog een andere procedure in onszelf ter beschikking, dat is de vaststelling of een redenering of geheel van doordachte feiten samenhangend, dwz coherent is. Dat is bij de beoordeling van een crisissituatie een eerste vereiste. Niet alleen de expert moet dat kunnen ook de zelfbewuste ‘burger’ moet dat kunnen.Bekijk video op YouTube

Mieke Mosmuller

Ja, de laatste keer heb ik over de waarheid gesproken, zoals Aristoteles die heeft omschreven. En het is natuurlijk meteen weer duidelijk dat deze omschrijving van de waarheid niet in alle situaties voldoende is. Dat iets is, en dat men zegt dat dit zo is, gebeurt natuurlijk voortdurend, maar we hebben te maken met zeer gecompliceerde levenssituaties en ook met zeer gecompliceerde wetenschappelijke inhoud, en je kunt niet zomaar zeggen: ja, dat is het of dat is het niet. Daar hebben we altijd te maken met het feit dat er nog een ander soort waarheidsdefinitie nodig is.

En dan gaan we nog heel lang verder in de geschiedenis van de filosofie, in de tijd van Hegel, die zijn denken natuurlijk vooral ontwikkelde op een terrein waar de zinnelijke werkelijkheid niet meer is. Hij denkt puur zintuigvrij en filosofisch. En daar kan men natuurlijk altijd weer de vraag stellen, ja, is wat hij daar zegt, wat hij heeft weergegeven, waar of niet? En daar wordt het veel moeilijker, omdat men niet de mogelijkheid heeft om het te toetsen aan enige zintuiglijke werkelijkheid en dus een andere manier moet hebben om de waarheid te vinden of te bevestigen. En deze aanleg is wat de mens heeft, hoewel er in de huidige tijd niet zo veel aandacht aan wordt besteed.

De mens heeft een gevoel van waarheid in het denken zelf. En dat heeft te maken met het feit dat we, en dat doen we ook onbewust eigenlijk voortdurend, denken dat het ene ding dat we denken, of dat we lezen, dat we dit verbinden met het eerdere en ons dan de vraag stellen, of het tweede op de juiste manier verbonden is met het eerste? Is het samenhangend wat ik denk? En als de verbindingen samenhangend zijn, dan voelen we dat ze waar zijn.

En zo kan men de filosofie van Hegel als waar voelen omdat die op zichzelf coherent is. Men kan dan natuurlijk nog steeds vragen, heeft hij ook een zogenaamde eerste vraag gesteld?Heeft hij die juist beantwoord? En is het dan zo dat zijn hele filosofie op een correcte manier gebaseerd is op deze eerste vraag? Maar als we de eerste vraag niet hebben, dan kunnen we in het geheel van het denken nog steeds voelen of er enige samenhang in zit. Dit is een gevoel van waarheid, dat eigenlijk getraind zou moeten worden. Ik geloof dat de mens een waarheidsgetrouw wezen is. Ik ben niet van mening dat de Prima Philosophia het bij het verkeerde eind had en dat de waarheid niet echt bestaat. Volgens mijn inzicht en ook gevoel is de mens een echt waarheidswezen.

Alleen zijn er veel storingen. En het lijkt erop dat deze verstoringen steeds sterker en erger worden. We hebben gezien dat er vier jaar geleden een president van de Verenigde Staten is gekozen, die een zeer specifieke manier van doen heeft. Aan de ene kant is er iets spontaans, en in die zin is het niet altijd weerzinwekkend, maar aan de andere kant is er een soort nieuwe gewoonte die zich voordoet in de perceptie van de waarheid als een president tweet en gewoon alles tweet wat hij lijkt te voelen voor de buitenwereld, vandaag dit, morgen dat, en dan lijkt het niet meer uit te maken of dit coherent is, of wat hij vandaag tweet ook in overeenstemming is of in samenhang met wat hij gisteren of eergisteren heeft getwitterd. Dus de vogeltjes die twitteren en ja, het kan soms leuk klinken en soms slecht, maar het is niet samenhangend en het lijkt niet eens de bedoeling dat er een samenhang is. Dus dat is iets wat in ons gevoel van waarheid sluipt, dat het niet zo belangrijk is dat dat van gisteren in overeenstemming is met dat van vandaag.

En als dat maar lang genoeg duurt en de kranten zich bijvoorbeeld ook aanpassen aan dat gedrag, dan wordt het langzamerhand een gewoonte. En zo kan het gebeuren dat men vandaag iets in de krant leest, feiten, en dat morgen, meestal niet al morgen, maar na een paar dagen staat er iets heel anders in de krant en men is eigenlijk min of meer vergeten wat er was, of men denkt dat het niet zo erg is, of men heeft het niet zo zorgvuldig gelezen. Maar het gevoel van waarheid neemt dan af.

En dat kan een gewoonte worden, dat men slechts fragmentarisch leest en het een niet meer in samenhang met het ander denkt. En dat zou eigenlijk moeten worden afgeschaft. Als mensheid die denkt, moeten we eigenlijk terug naar de basisschool en opnieuw leren wat coherent denken eigenlijk is.

Het is natuurlijk niet zo eenvoudig om voorbeelden te geven, ik zou bijvoorbeeld de hele Corona-crisis stap voor stap moeten volgen en proberen om stap voor stap te laten zien waar de eerste het niet eens is met de latere verklaringen.

Maar ik kan u een voorbeeld geven, en dat is dat er een paar weken geleden een artikel in de krant stond over een universitair docent, een professor, en op dit moment zijn het alleen nog maar professoren die praten, en als u geen professor bent, dan hoeft u niet te luisteren, ik ben geen professor. Dat was een hoogleraar, een epidemioloog, en hij heeft aan de hand van rekenmodellen berekend dat als Nederland de verplichting om een mondkapjer te dragen niet invoert, in Nederland, om precies te zijn, op 26 november nog een lockdown komt, dat het mondkapje nodig is om dit te voorkomen en dat, als er geen masker wordt ingevoerd, het dodental zal stijgen tot 7 000 tot 31 000. Hij zegt dan, ja, het is waarschijnlijk meer in de buurt van 7 000, maar het cijfer van 31 000 klonk wel. En als er niets wordt gedaan, als er geen mondkapje wordt gedragen, dan zal er een groot aantal doden vallen, 7000 tot 31000 in totaal. Bij mij komt dan de vraag op, zijn de 6500 die we al ongeveer hebben, daarin opgenomenof niet? Maar goed, als er verplichte mondkapjes worden ingevoerd, zal het totale aantal niet meer dan 6600 bedragen.

Als je zo'n artikel leest, is er zelfs binnen het artikel geen samenhang. Maar als je het in de loop van de tijd wil volgen, zul je je natuurlijk afvragen wie zich op 26 november zal herinneren dat er in augustus een artikel in de krant stond, dat als het verplichte mondkapje niet wordt ingevoerd, er op 26 november een lockdown in Nederland nodig zal zijn.

Maar vergeet niet dat we ons op 26 november de vraag moeten stellen: hoe is het eigenlijk gebeurd, zitten we nu in een lockdown, waren we verplicht om mondkapjes te dragen, hoeveel doden zijn er nog genoteerd, enzovoorts?

Dat is een noodzaak in het beleven van de samenhang in de waarheid. En dat zouden we eigenlijk dag in dag uit moeten oefenen, zodat we ons steeds weer kunnen afvragen of wat ik vandaag hoor overeenkomt met wat ik gisteren heb gehoord.

Coherentie, dat is de tweede soort waarheid waarmee wij mensen de waarheid ervaren. Als je zo wilt denken en proberen te volgen wat er gebeurt, dan hebben we een methode nodig die ons steeds weer doet afvragen, is dit in overeenstemming met wat ik eerder heb gehoord, uitspraken van dezelfde mensen? Als ze anders zijn, dan is het natuurlijk een ander geval. Maar als dezelfde mensen morgen iets heel anders zeggen dan wat ze gisteren zeiden, dan moet je er wakker van worden. En dus wil ik de allereerste vraag nog eens herhalen.

Hoe is het eigenlijk met dit virus? Ik zal niet ontkennen dat het bestaat. Noch dat het een ernstige ziekte veroorzaakt. Dat er doden zijn gevallen en misschien nog steeds zijn. Maar de mens is een sterfelijk wezen, en voorlopig kan er niets aan gedaan worden. En in het verleden werd gezegd dat als een oudere persoon zo geleidelijk oud geworden moet leven, zo oud en vol met klachten, dat hij eigenlijk liever zou sterven, dan zeiden ze dat als hij een longontsteking krijgt, dat dan de oude mans vriend is. Als je zo wilt denken en proberen te volgen wat er gebeurt, dan hebben we, dan hebben we een methode nodig die ons steeds weer doet afvragen, is dit in overeenstemming met wat ik eerder heb gehoord, van dezelfde mensen. Als ze anders zijn, dan is het natuurlijk anders. Maar als dezelfde mensen morgen iets heel anders zeggen dan wat ze gisteren zeiden, dan moet je er wakker van worden. En dus wil ik de allereerste vraag nog eens herhalen.

Hoe is het eigenlijk met dit virus? Ik zal niet ontkennen dat het bestaat. Noch dat het een ernstige ziekte veroorzaakt. Dat er doden zijn gevallen en misschien nog steeds zijn. Maar de mens is een sterfelijk wezen, en voorlopig kan er niets aan gedaan worden.En in het verleden werd gezegd dat als een oudere zo geleidelijk moet leven, zo oud en zo vol met klachten, dat hij eigenlijk liever zou sterven, dan zeiden we dat als hij een longontsteking krijgt, this is the old man’s friend. Nu lijkt het erop dat sterven de vijand is voor oude mensen. En dat is de eerste vraag. Hoe zit het met dit virus? We horen steeds vaker dat dit virus een A-status heeft gekregen, dat wil zeggen dat het is geregistreerd als een zeer gevaarlijk virus, waardoor veel mensen ziek zullen worden en ook veel mensen zullen sterven, veel gevaarlijker dan de griep.

Nu, na zoveel maanden ervaring, zou men zich de vraag moeten stellen: is deze registratie als A-virus waar? Is dit waar? Is deze status door het verloop bevestigd, wordt die nu bevestigd? Wat voor soort virus is dit eigenlijk? Het lijkt erop dat de hele wereld de waarheid hieromtrent heeft. Maar ik zou willen vragen, wat is de werkelijke status van dit virus, wat is het?! En ik wil hier de volgende keer meer in detail op ingaan.

Waarheid door coherent denken door Mieke Mosmuller

Geef uw commentaar





* Commentaren worden vóór plaatsing beoordeeld op hun inhoud. Commentaren met grove, discriminerende, racistische, beledigende, gewelddadige en/of kwetsende uitlatingen worden niet geplaatst. Een ieder die deze regels niet in acht neemt kan, zonder opgaaf van redenenen, worden geblokkeerd.
Commentaren
  • Van Wmh @
    De WHO ging er eerst vanuit dat er 3,4 % doden zouden vallen, veel meer dan bij de griep . Dit bleek al vlug fout te zijn en zou nu rond de 0,5 % te liggen en men beschikte nog niet over de juiste bevestigde gevallen . Maar er is nog meer in het spel . Hoe goed kent men dit virus en hoeveel bewijs is er en spreken die elkaar niet tegen ? En zijn de testmethoden de juiste ?

    De belangrijkste parameter die in al die materialistische , computermodellen en in de statistiek ,die nooit in acht genomen wordt is een “ geestelijke “ , nl het “ IK “ van de mens , de mens bestaat uit ziel en lichaam en geest en wordt gezien als een object zonder ziel door de wetenschap , en zo komt de wetenschap aan de verkeerde inzichten en aannames , waarruit dan ook verkeerde diagnoses uit voortkomen , zoals afstand houden en mondkapjes die niets helpen . Een ware geneeskunde die het echte inzicht brengt is de geestelijk - wetenschappelijk verruimende geneeskunde , die is gebaseerd op de aloude holistisch -kosmische kennis .
  • Van Kees @
    Als wetenschappers er later steeds weer anders over denken wordt dat uitgeled als VOORTSCHRIJDEND INZICHT. De vraag is natuurlijk wel of het om een INZICHT gaat , of om wat anders dan inzicht.
    • Van Wmh @
      Wel, eigenlijk is de wetenschap blijven hangen in het materialisme , en inzicht zal inderdaad niet het goede woord zijn maar eerder , ‘doekjes voor het bloeden ‘ , dat de wetenschap nog steeds graag gebruikt als ze verkeerd gedacht’ en/of gehandeld hebben , en de schade al is veroorzaakt .
      Inzicht veronderstelt een helder denken over de zintuiglijke wereld , natuurfenomen , en daar hoort tevens de factor mens / bewustzijn erbij . Dubois- Reymond ( hoogleraar fysiologie ) stuitte reeds in een beroemd geworden lezing in 1872 op een knooppunt hierbij met zijn
      “Ignorabimus’ ( we zullen het nooit weten ) ‘dat we niets kunnen kennen door helder na te denken over de natuur , en dit slechts alleen leidt tot mechanisch-wiskundige begrippenkaders . En in dat wereldbeeld wordt het beeld van de mens zelf niet gevonden .De wiskundige helderheid kan niet worden toegepast want het bewustIjn stoot dit terug . En evenmin kon men tot een begripsbeeld voor een sociale werkelijkheid komen .Volgens Steiner viel ook de filosofie van Hegel , die het denken tot zeer grote hoogte bracht versnipperd en viel uiteen in drie facetten en werd eerst niet begrepen .K Marx putte uit Hegel en dit gaf het historisch -materialisme . Aldus , komt het erop neer dat de mens zichzelve verliest en eienlijk moet verliezen en terug weer vinden . De enige die dat gedaan heeft was Goethe door over de zuivere natuurwaarneming , nl op het fenomenalisme door denken te bouwen ( aanschouwend oordeelsvermogen of anschauende urteilskraft ) zodanig dat het denken niet doorstoot zodat men iets gaat construeren achter het zintuigelijke en doorstoot in de traagheid van de materie en naar moleculen en atomen doorrolt . ( zie ook “ Ga 322 voorbij de grenzen van de natuurwetenschap , R Steiner )
    • Van @
      Hoewel ze niet verabsoluteerd en/of misbruikt moeten worden voor generalisaties zijn deelinzichten niet onbelangrijk. Binnen - bewust te maken - coherente gehelen stimuleren zij tot voortschrijdend inzicht.
      • Van @
        Dit is een reactie op de vraag van Kees.
  • Van @
    Mooi video-blog. Met genoegen bekeken en beluisterd. Ja waarheidszin omvat meer dan enkel het correspondentiebeginsel, uiteraard bevat het ook gevoel voor ware samenhangen, coherente gehelen. Tevens kenmerkt het zich tevens door gezonde en levendige benadering en behandeling van (levens)paradoxen, schijnbare tegenstellingen. Maatschappelijke en medische kwesties in relatie tot beoordeling en aanpak van het corona-virus hangen natuurlijk tegelijk samen met uiteenlopende mens- en wereldbeelden. Om zicht op zulke spanningsvelden te krijgen is bestuderen van een boek zoals bijvoorbeeld Laura Spinney die schreef (De Spaanse Griep; Arbeiderspers, april 2018) zeker wel zinvol. Wat bij dit vraagstuk mijns inziens betrokken dient te worden, is de door Rudolf Steiner geesteswetenschappelijk notie van een historische impuls, telkens honderd jaar omvattend, driemaal drie generaties (33 1/3 jaar), waarin zich een overgangs- en metamorfoseproces voordoet, per opeenvolgende generatie, van opdoemende vraagstukken en levensopgaven in respectievelijk (1) het denk-, dan (2) het gevoels- en tenslotte (3) het wilsleven. Zekere issues van het tweede decennium van de twintigste eeuw worden op een merkwaardige manier weerspiegelt in gebeurtenissen welke in het tweede (en derde) decennium van de eenentwintigste eeuw plaatsvinden.

    Het sociaal-darwinisme als mens- en wereldbeeld met al zijn wijde vertakkingen werd door Steiner minutieus bestudeerd en grondig behandeld. In de verdere loop van de twintigste en voortgezet in de eenentwintigste eeuw is daarover, over sociaal-darwinistische uitgangspunten, langs verschillende wegen niet alleen veel gereflecteerd, maar ook het ‘nodige’ - gewenst-ongewenst – in de praktijk gebracht (gepraktiseerd).

    Een relevant proefschrift van historicus Cor Hermans over sociaal-darwinisme werd in 2003 in boekvorm gepubliceerd. Het is niet meer in de boekhandel verkrijgbaar, maar door de uitgeverij gratis ter beschikking gesteld (volledig downloadbaar): De dwaaltocht van het sociaal-darwinisme – Vroege sociale interpretaties van Charles Darwins theorie van natuurlijke selectie 1859-1918 (Uitgeverij Nieuwezijds, 2003).
    Internetadres:
    https://www.nieuwezijds.nl/boek/de-dwaaltocht-van-het-sociaal-darwinisme/
    • Van @
      In de tweede zin van mijn bovenstaande reflectie gebruikte ik per ongeluk tweemaal het woord tevens, maar goed dat is slechts een taalkundig puntje. Niks inhoudelijks.

      In je derde video-blog maak je trouwens een vitale en krachtige indruk, Mieke. De hittegolf is gelukkig voorbij. Wens je toe dat je nog dit jaar weer geregeld in diverse steden seminars en lezingen kunt geven.
      • Van @
        Maar ja, op dit moment lijkt het er meer op dat dit pas in de loop van 2021 weer kan worden aangevat.